{"id":1468,"date":"2022-02-24T15:14:09","date_gmt":"2022-02-24T15:14:09","guid":{"rendered":"https:\/\/datarebus.com\/?p=1468"},"modified":"2023-04-24T18:12:19","modified_gmt":"2023-04-24T18:12:19","slug":"veriye-dayali-dijital-olgunluk-seviyesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/2022\/02\/24\/veriye-dayali-dijital-olgunluk-seviyesi\/","title":{"rendered":"Veriye Dayal\u0131 Dijital Olgunluk Seviyesi"},"content":{"rendered":"\n<p>Verinin bir kurum i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu art\u0131k bilmeyen kalmam\u0131\u015ft\u0131r ama bilmek her zaman uyguland\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na da gelmiyor. \u00d6zellikle de \u00fclkemiz i\u015fletmelerin veri bilimi ve i\u015f zekas\u0131 uygulamalar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda verinin \u00f6nemini kavrad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ama bu de\u011ferden yeteri kadar faydalanamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Veri Madencili\u011fi, kurumda bulunan veri y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n i\u015flenmesi ve de\u011ferlendirilmesi proseslerini ifade eder. Bu kapsamda da kelime olarak \u00e7ok g\u00fczel bir isimlendirme oldu\u011funu s\u00f6ylemek isterim. Ayn\u0131 zamanda da onca veri y\u0131\u011f\u0131n\u0131ndan elde edilen bilgi de, kaz\u0131lan tonlarca toprak i\u00e7erisinden sizin i\u00e7in de\u011ferli olan madenin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na da benzer.<\/p>\n\n\n\n<p>Burada varmak istedi\u011fim iki nokta mevcut:<\/p>\n\n\n\n<ul><li>Verinizden de\u011fer elde edebilmek i\u00e7in belirli teknik a\u015famalar\u0131 ge\u00e7mi\u015f olman\u0131z gerekiyor.<\/li><li>Dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yolculu\u011funa paralel olarak belirtilen a\u015famalar\u0131 ge\u00e7meden d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm de\u011fil sadece dijitalle\u015fmi\u015f oluyorsunuz.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yolculu\u011funuzu veriye dayal\u0131 olarak modeller isek, uygulamalar\u0131n\u0131zdan ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z raporlamalar ile ba\u015flayarak verinizin i\u015fletmenin tim par\u00e7alar\u0131nda dola\u015fabildi\u011fi bir yap\u0131ya kadar 5 a\u015fama elde ederiz:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1481\" srcset=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-300x200.jpg 300w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-768x512.jpg 768w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Untitled-2-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" width=\"217\" height=\"228\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1470\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-colibri-color-1-color\">ANAL\u0130Z: <\/mark><\/strong>&nbsp;\u0130\u015fletmelerin mevcut uygulamalar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u201cmevcut durumu\u201d g\u00f6zlemlemelerini i\u00e7erir. \u0130\u015f zekas\u0131 (BI) ve veri ambar\u0131 (DWH) projelerinin de ba\u015flang\u0131\u00e7 seviyeleri bu kapsamda de\u011ferlendirilebilir. Bu a\u015famada firma, &nbsp;elde etti\u011fi veriyi modellemeye ba\u015flayabilir ve fakl\u0131 uygulamalardaki verisini k\u0131yaslayabilir. \u0130\u015fletme bu a\u015famada Veri Y\u00f6neti\u015fimi, veri kalitesi ve Ana Veri Y\u00f6netimi konular\u0131na da giri\u015f yapmak hatta \u00e7\u00f6zmek zorunda kalacakt\u0131r. Bu konular\u0131n her biri ayr\u0131 bir blog olacak kadar uzun konular ama \u00f6zetle verideki b\u00fct\u00fcnl\u00fck ve tutarl\u0131l\u0131k ne kadar y\u00fcksek olur ise raporlamalar da o kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1471\" width=\"355\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res2.png 624w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res2-300x169.png 300w\" sizes=\"(max-width: 355px) 100vw, 355px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-colibri-color-1-color\"><strong>ANAL\u0130T\u0130K: <\/strong><\/mark>\u00a0\u0130\u015fletme b\u00fcnyesindeki verinin birbirleri ile entegre oldu\u011fu sistemlerdir. Bu sistemlerde veri zenginle\u015ftirme ve metadata y\u00f6netimi de do\u011fru olarak yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Veriniz art\u0131k modellenmeye ve tarihsel bazda da saklanmaya haz\u0131rd\u0131r. Bu durum Makina \u00d6\u011frenmesi (ML) ve Yapay Zeka (AI) algoritmalar\u0131 i\u00e7in uygun veri modelleri sa\u011flayacakt\u0131r. \u00d6zetle i\u015fletme ge\u00e7mi\u015f verisine bakarak hem mevcut durumunu tarih baz\u0131nda analiz edebilmektedir hem de gelecek planlamas\u0131\/tahminlemesi yapabilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" width=\"320\" height=\"200\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1472\" srcset=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res3.jpg 320w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res3-300x188.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-colibri-color-1-color\">\u0130Y\u0130LE\u015eT\u0130RME:<\/mark><\/strong> &nbsp;i\u015fletme t\u00fcm s\u00fcre\u00e7lerini izleyebilmekte, de\u011fi\u015fimleri ise an\u0131nda tespit edebildi\u011fi gibi tahminleyebilmektedir de. Bu durumda art\u0131k i\u015fletme devam eden s\u00fcre\u00e7lerini en do\u011fru hali ile optimize edebilecektir.Buna paralel olarak ta m\u00fc\u015fterinin, sipari\u015fin ya da yeni bir \u00fcretimin tetikledi\u011fi s\u00fcre\u00e7 de\u011fi\u015fimlerinin etkileri de tahminlenip optimize edilebilir hala gelecektir.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res4.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1473\" width=\"320\" height=\"131\" srcset=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res4.jpg 600w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res4-300x124.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-colibri-color-1-color\">\u0130\u015e GEL\u0130\u015eT\u0130RME:<\/mark><\/strong> &nbsp;i\u015fletme gelir gider dengesini \u00e7ok iyi kontrol edebilir ve t\u00fcm s\u00fcre\u00e7lerini en optimize \u015fekilde kullanabilir hale gelmi\u015ftir. Firman\u0131n gelirini artt\u0131rmas\u0131n\u0131n yolu ise \u00fcr\u00fcn\/\u00fcretim portf\u00f6y\u00fcn\u00fc geli\u015ftirmesi, yeni i\u015f modellerini hayata ge\u00e7irmesidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu a\u015famay\u0131 biraz daha detayland\u0131rmak iyi olabilir. M\u00fc\u015fteri veya \u00fcr\u00fcn i\u00e7in \u201cJourney Map\u201d olu\u015fturulmas\u0131, SWOT analizleri yap\u0131larak \u00f6zellikle Tehdit ve G\u00fc\u00e7s\u00fcz olarak nitelendirilen alanlara yeni bir \u00e7\u00f6z\u00fcm getirilmesi gerekir. \u201c<em>Digital Twins<\/em>\u201d bu s\u00fcrecin olmazsa olmazlar\u0131ndand\u0131r diyebiliriz. Yap\u0131lacak de\u011fi\u015fimlerin ya da girilecek yeni alanlar\u0131n dijital ikiz s\u00fcre\u00e7leri ile ve tabii ki bunun dayanaca\u011f\u0131 Veri Bilimi altyap\u0131s\u0131 ile test edilmesi mutlaka gerekli olacakt\u0131r. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" width=\"341\" height=\"192\" src=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res5.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1474\" srcset=\"https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res5.jpg 341w, https:\/\/datarebus.com\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/res5-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 341px) 100vw, 341px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-colibri-color-1-color\">D\u0130J\u0130TAL D\u00d6N\u00dc\u015e\u00dcM:<\/mark><\/strong> &nbsp;Bu seviyeye ula\u015fan i\u015fletmeler, veri ve veri bilimi konusunda t\u00fcm \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f durumdalar ama buna paralel olarak esnek organizasyon ve strateji yaratabilir olmalar\u0131 da gerekir. Yani bu a\u015famadan sonra i\u015f teknolojiden ziyade k\u00fclt\u00fcr olu\u015fturmaya odaklanmay\u0131 gerektiriyor. Bu y\u00fcksek teknolojilerin kullan\u0131lmas\u0131, h\u0131zl\u0131 aksiyon alabilme (sadece karar de\u011fil) ve de\u011fi\u015fimlerin y\u00f6netilmesi bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn i\u015fletme b\u00fcnyesinde sindirilmi\u015f olmas\u0131 ile m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>\u0130\u015fbirlik\u00e7i De\u011fer Yaratma K\u00fclt\u00fcr\u00fc (Collaborative Value Creation Culture)<\/em><\/strong> dedi\u011fimiz, s\u00fcrekli olarak yeni veri pe\u015finde ko\u015fan, bu veriyi de\u011ferlendiren ve yeni i\u015f modelleri ortaya \u00e7\u0131karmaya meyilli kurum k\u00fclt\u00fcr\u00fc yarat\u0131lmas\u0131 gerekir. Bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn ve fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n yarat\u0131lmas\u0131 tabii ki e\u011fitim ile sa\u011flanacakt\u0131r. Di\u011fer taraftan bu kadar h\u0131zl\u0131 kararlar\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131, t\u00fcm s\u00fcre\u00e7lerin oldu\u011fu gibi t\u00fcm kararlar\u0131n da denetlendi\u011fi ve de\u011ferlendirildi\u011fi \u00e7al\u0131\u015fma ortamlar\u0131nda motivasyonun sa\u011flanmas\u0131 kolay olmayacakt\u0131r. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h2>\u00d6zetle<\/h2>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fletmelerin dijitalle\u015fmesi ile birlikte verisinin de katlanarak artmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz. IoT uygulamalar\u0131, internet \u00fczerindeki veri kaynaklar\u0131 ki bunlara en ba\u015fta &#8220;sosyal medya&#8221; y\u0131 \u00f6rnek olarak g\u00f6sterebiliriz, click stream verileri gibi nice veri kaynaklar\u0131 bizleri veri denizi hatta okyanusu ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131yor. T\u00fcm bu a\u015famalarda i\u015fletmelerin hi\u00e7 ara vermeden siber g\u00fcvenlik, veri koruma (yedekleme, g\u00fcvenlik) \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrekli olarak ve geli\u015ftirerek devam etmeleri gerekiyor. T\u00fcm bunlara paralel olarak i\u015fletmeden beklenen verinin lokasyon ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak damarlar\u0131m\u0131zda dola\u015fan kan misali t\u00fcm departmanlar\/kullan\u0131c\u0131lar aras\u0131nda dola\u015fmas\u0131. Bunu sa\u011flamak i\u00e7in Veri Y\u00f6neti\u015fimi (Data Governance) ad\u0131 alt\u0131nda konu\u015fulan problemlerin de \u00e7\u00f6z\u00fcme ula\u015fmas\u0131 gerekli.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu a\u015famalardan sonra veriniz art\u0131k modellenmeye ve AI ve ML algoritmalar\u0131n\u0131 desteklemeye haz\u0131r. Verinizin art\u0131k size para kazand\u0131rmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f oluyorsunuz. \u0130yi ve k\u00f6t\u00fc yanlar\u0131n\u0131z\u0131 bulan, tahminleyen, size yeni i\u015f imkanlar\u0131 bulman\u0131za yard\u0131m eden enaz\u0131ndan dijital ikiz ile bunu size ispatlayan bir veriniz var.  Fakat burada da bitmiyor, t\u00fcm dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm konu\u015fmalar\u0131m\u0131zda alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fimiz \u00fczere bu yeni i\u015fleyi\u015fi destekleyecek, insan kaynaklar\u0131, organizasyon ve stratejinin de olu\u015fturulmas\u0131 mutlaka gerekli. <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Verinin bir kurum i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu art\u0131k bilmeyen kalmam\u0131\u015ft\u0131r ama bilmek her zaman uyguland\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na da gelmiyor. \u00d6zellikle de \u00fclkemiz i\u015fletmelerin veri bilimi ve i\u015f zekas\u0131 uygulamalar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda verinin \u00f6nemini kavrad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ama bu de\u011ferden yeteri kadar faydalanamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcyorum. Veri Madencili\u011fi, kurumda bulunan veri y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n i\u015flenmesi ve de\u011ferlendirilmesi proseslerini ifade eder. Bu kapsamda da [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1483,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[42,14,15],"tags":[35,36,32,30,33,28,31,34,29,19],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1468"}],"collection":[{"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1468"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1468\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1486,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1468\/revisions\/1486"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1483"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1468"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/datarebus.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}